شاگرد پدر

بسم الله الرحمن الرحیم

الحمد لله رب العالمین ، والصلاة و السلام علی سیدّنا و نبیّنا ابی القاسم مصطفی محمد (ص) والسلام علی علّی ابن ابیطالب و آله الطیّبین الطاهرین المعصومین ، الهداة المهدییّن و لعنت الله علی اعدائهم اجمعین من الآن ألی قیام یوم الدین .

امّا بعد قال الله تبارک و تعالی :

 بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمَنِ الرَّحِیم

إِنَّا أَنْزَلْنَاهُ فِی لَیْلَةِ الْقَدْرِ ﴿١﴾ وَمَا أَدْرَاکَ مَا لَیْلَةُ الْقَدْرِ ﴿٢﴾ لَیْلَةُ الْقَدْرِ خَیْرٌ مِنْ أَلْفِ شَهْرٍ ﴿٣﴾ تَنَزَّلُ الْمَلائِکَةُ وَالرُّوحُ فِیهَا بِإِذْنِ رَبِّهِمْ مِنْ کُلِّ أَمْرٍ ﴿٤﴾ سَلامٌ هِیَ حَتَّى مَطْلَعِ الْفَجْرِ ﴿٥

و قال الله تبارک و تعالی : حم ﴿١﴾ وَالْکِتَابِ الْمُبِینِ ﴿٢﴾ إِنَّا أَنْزَلْنَاهُ فِی لَیْلَةٍ مُبَارَکَةٍ إِنَّا کُنَّا مُنْذِرِینَ ﴿٣﴾ فِیهَا یُفْرَقُ کُلُّ أَمْرٍ حَکِیمٍ ﴿٤﴾ أَمْرًا مِنْ عِنْدِنَا إِنَّا کُنَّا مُرْسِلِینَ ﴿٥﴾

الی آخر روایاتی که مربوط به امشب هست . شب نوزدهم ماه مبارک رمضان ، اولین شب از لیالی قدر و شب احیا و شب تعیین سرنوشت ؛ شبی که هر انسانی می تواند چنین شب هایی اگر گلیم بخت خودش را سیاه بافته و سیاه کرده است سفید کند . یک شعر غلطی می خوانند .

گلیم بخت کسی را که بافته اند سیاه 

                       با آب زمزم و کوثر نتوان پاکش کرد

این شعر غلط است . گلیم بخت هیچ کسی را سیاه نبافته اند . گلیم بخت همه را سفید بافته اند . ( ولقد انسان فی أحسن تقویم ) ( ثم رددناه اسفل سافلین ) ولی باز هم ( الا الذین آمنوا و عملوا الصالحات ولهم أجرهم غیر ممنون ) اگر نعوذ بالله قائل به این حرف بشویم که گلیم بخت ما را سیاه بافته اند ، سرنوشت ما شوم و تاریک است ، اولاً این نسبت به خدا ظلم و دروغ است . خدا وقتی این انسان و بشر را خلق کرد به خودش أحسن گفت . ( فتبارک الله أحسن الخالقین ) خدایی که وقتی عرش و کرسی خودش و هفت آسمان و هفت زمین و کهکشان ها و انواع موجودات و مخلوقات عظیم الخلقه و عجیب الخلقه را خلق کرد ، نفرموده است ( فتبارک الله أحسن الخالقین ) ولی وقتی انسان را خلق کرد فرمود : ( فتبارک الله أحسن الخالقین ) این انسان است که گلیم بخت خودش را سیاه و تاریک می کند و به سمت ظلمات حرکت می کند و خودش را غرق در ظلمات و رزائل و شک ها و ریب ها و تزلزل ها و اضطراب و دلهره ها و نگرانی ها می کند و الّا راه سعادت و نور باز است و انبیاء هم آمده اند که حتی کسانی که در این دنیا دچار ظلمات شدند ، آن ها هم در ظلمات نمانند و مأمور و محکوم در آن ظلمات نیستند . خدا می گوید ما کتاب را نازل کردیم و انبیاء را فرستادیم برای چه چیزی ؟ ( لتخرج الناس من الظلمات الی النور ) نور در اینجا به معنای هدایت است . به معنای سعادت و خوشبختی است . به معنای همه خوبی ها و فضیلت ها است . ( الله نور السماوات و الارض ) به چه معناست . او هادی زمین و کائنات است ، راهنما و مولای کائنات است . ( لیس للإنسان إلّا ما سعی و إنّ سعیه سوف یری و یجزی جزاءً أوفی ) به جزای پُر می دهند . خب خداوند از باب قائده لطف هر شبی را برای ما شب سرنوشت و تقدیر و مقدرات و قدر قرار داده است . هر شبی که به خود بیاییم و توبه کنیم و برگردیم ، آن شب لیله قدر ماست . هر شبی که پا روی نفس و شهوت بگذاریم و پا روی غضب بیجا بگذاریم ، پا روی اِناّنیت و مَنیّت بگذاریم ، آن شب ، شب سرنوشت ماست . ولی خداوند تبارک و تعالی شب هایی را تعیین کرده است و گفته است ای کسانی که 365 شب یا روز در غفلت هستید ، سه شب بیدار شوید . سه شب بیدار باش . سه شب به خودت بیا و من 362 شب دیگر تو را تأمین می کنم . این خدای بدی است !! این خدا مهربان نیست ! . 362 شب برای خودت ، این سه شب با ما باش . چه فضیلت ها و ارزش هایی که برای این شب بیان نشده است . ( من أحیا لیلة القدر فهو أکرم علی الله ممّن أحیا شهر رمضان  ) یک شب قدر بیدار و هوشیار باشد ولی ( و من لم یعتطیک الیلة و الذی بالحقّ إنّ أهله و ولده یشفعون فی سبعة مأت الف لکلّ واحدة ... ) فرمودند : اگر کسی این شب را احیا بدارد ، این شخصی که امشب را احیا داشته است هر کدام از این افراد می توانند  هفتصد هزار نفر را ، هفتصد هزار نفر را ، هفتصد هزار نفر را ، یعنی دومیلیون و صد هزار نفر را می تواند شفاعت کند . هر کدام از ما این شب را احیا بداریم می توانیم شفاعت کنیم . مخصوصاً امشب و پس فردا شب و شب بیست و سوم که امام باقر فرمودند : ( من أحیا لیلة ثلاث عشرین من شهر رمضان ...) اگر کسی آن شب را احیا بدارد و صد رکعت نماز بخواند خدا رزق و روزی اش را وسعت می دهد ؛ در هر زمینه ای  او را کفایت می کند از شّر هر کسی که با او عناد و دشمنی بورزد . او را از شر دشمنش حفظ می کند . خدا او را کمک می کند تا غرق نشود ، نابود نشود ، سقف بر روی سرش خراب نشود ، اموالش به سرقت نرود ، ( و مِن شر الدنیا ) از شر دنیا او را حفظ می کند . ترس نکیر و منکر را از او بر می دارد . از قبرش خارج می شود در حالی که صورتش مثل قرص ماه شب چهارده تلألؤ می کند . نامه اعمالش به دست راستش داده می شود . به او برات آزادی از آتش جهنم داده می شود . جواز عبور از پل صراط به او داده می شود . امان از آتش به او داده می شود . بدون هیچ حسابی بهشت به او داده می شود و با رفقایش ، با انبیاء و صدیقین و شهدا و صالحین هستند . چهارده خاصیت تنها در این روایت برای احیا شب قدر بیان شده است . ولی انسان در این شب بیدار باشد . بیدار دل ، نه بیدار چشم . دل و روحش بیدار باشد .

حضرت موسی (ع) با خدا مناجات کرد . عرضه داشت : ( الهی ارید قربک ) خدا من می خواهم به تو نزدیک بشوم . خدا کند انسان از دوری خدا رنج ببرد . از فراق خدا رنج ببرد . قرب خدا را درک کند . از قرب خدا لذت ببرد . معنای قرب و فراق را درک کند . قرب و فراق را چه کسی درک می کند ؟ آن لیله قدر واقعی که امیرالمؤمنین (ع) است . حضرت زهرا (س) است . امام باقر (ع) فرمود : ( من عرف اُمِّنا فاطمه فقد ادرک لیلة القدر ) هر کسی مادرمان فاطمه (س) را بشناسد ، شب قدر را درک کرده است . یعنی هر کسی امیرالمؤمنین (ع) و ائمه (ع) را بشناسد . در ذهنم هست که حضرت می فرماید : من صلاة مؤمنین هستم . من صوم مؤمنین هستم . در ذهنم لیله قدر است . من لیله قدر مؤمنین هستم . من امام مؤمنین هستم . همه کاره مردم من هستم . او می فهمد قرب به خدا و دوری از خدا چیست که ناله می زند و اشک می ریزد مثل مادر جوان از دست داده . این فراق را باید انسان بفهمد . هیچ درد و مرضی و هیچ زجری برای اولیاء خدا والله سوزاننده تر از دوری خدا نیست . این هایی که می بینید با غیر از خدا انس می گیرند و به مجالس بطالین می روند و در مجالس لهو و لعب می روند و از غنا و موسیقی و گناه لذت می برند ، این ها لذت قرب خدا را درک نکرده اند .

اگر لذت ترک لذت بدانی 

                                  دگر لذت نفس لذت نخوانی

لذا برای علی (ع) هیچ چیزی درد آور تر از دوری خدا نیست . در احوالات مرحوم حاج شیخ عباس قمی دارد که  گه گاهی شب خواب می ماند و نماز شبش قضا می شد ، آنروز گریه می کرد و اشک می ریخت که بچه هایش متوجه می شدند . یکی از بچه هایش از مادرش سوال می کند که چرا پدر بعضی وقت ها بدون هیچ علتی گریه می کند ؟ مادرش فرمود : علت دارد ، گاهی نماز شبش قضا می شود و گریه می کند و اشک می ریزد . ( الهی اریدُ قربَک ) همه باید طالب قُرب خدا باشیم . لذا باید برای تمام عبادت هایی که می کنید قصد قربت کنید . قصد قربت چیزی نیست که به این زودی قرب خدا را به ما بدهند . روزه می گیری قصد قربت ، غذا می خوری قصد قربت ، نماز می خوانی قصد قربت ، انفاق می کنی قصد قربت ، می خوابی قصد قربت ، بیدار می شوی قصد قربت ، تفریح می کنی قصد قربت ، غذا می خوری قصد قربت ، مستراح می روی قصد قربت ، غسل جنابت می کنی قصد قربت ، همه اعما با قصد قربت ، شاید با یکی از این قصدها انسان به مقصد برسد . هرگام و قدمی برمی داریم و هر نگاهی می کنیم و هر نفسی می کشیم و هر ذکر و کلمه ای که می گوییم باید قصد قربت کنیم . به این کار مراقبه می گویند . مراقبه . یعنی هیچ عملی از ما نباید بدون قصد قربت سر بزند . یعنی باید برای تمام اعمالی که در عالم مشروع است و ممنوع نیست و رجحان شرعی دارد انسان قصد قربت کند . در یکی از این نیت ها انسان به مقصد می رسد . تا ببینید چه زمانی این تیر به هدف می خورد . ( الهی ارید قربک ) ( قربی لمن یستیقظ لیلة القدر ) لیله قدر زمان موسی (ع) ، عیسی (ع) و ابراهیم (ع) و نوح (ع) هم بوده است . خدا فرمود : موسی اگر می خواهی قرب من را بیابی ، شب قدر بیدار باش . ببینید . استیقاظ . یقظه یعنی بیداری . اولین منزل سیر و سلوک الی الله یقظه است . بعد توبه است . بعد انابه است . بعد عزم است . بعد جزم است . بعد ... اولین منزل حرکت به سوی خدا یقظه است . یعنی از خواب غفلت بیدار شو . که در دعای روز اول ماه رمضان می خوانیم ( اللهم نبِهّنی عن نومة الغافلین ) خدایا من را از خواب غفلت بیدار کن . من می خواهم از کاروان و خوابیدگان خواب غفلت خارج شوم و وارد کاروان اهل یقظه شوم . در این وادی و گروه بیایم . دیگر با اهل غفلت ننشینم . عمرم تباه شد و جوانی از دست رفت . ( قربی لمن یستیقظ لیلة القدر ) ( الهی ارید رحمتک ) خدایا من می خواهم به رحمت واسعه تو برسم . ( برحمتک التی وسعت کلّ شئ ) رحمتی که حتی شیطان هم امید رحمت خدا را دارد . گفت : موسی ( رحمتی لمن رحم المساکین لیلة القدر ) رحمت من به کسی می رسد که در شب قدر به مساکین رحم کند . آن هایی که مسکین هستند . مسکین چه کسی است ؟ اولین مسکین عالم امیرالمؤمنین (ع) است . اولین مسکین عالم زهرا مرضیه (س) است . ( فقیرٌ جالس فقیرا مسکینٌ جالس مسکینا ) ( أن أفقر الفقرا ) ( فأیُّ فقیرٍ أفقرُ منّی ) ( فقیرٌ مسکینٌ مستکینٌ لا یملک لنفسی نفعا و لاضرّاً و لاموتاً و لاحیاتاً و لا نشوراً ) به اولین مساکین عالم رحم کنیم . رحم کردن ما به پیغمبر (ص) و امیرالمؤمنین (ع) این است که به حرف آن ها گوش دهیم . زحمات آن ها را ضایع نکنیم . اذیت شان نکنیم . اولین مسکین عالم امام زمان (ع) است . مسکین را درک کرده است . به مقام مسکین رسیده است . مگر می شود انسان به این زودی به این مقام برسد ! ( مولای یا مولای أنت الغنی و أن الفقیر هل یرحم الفقیر الا الغنی ) یک معنایش هم این است که انسان به فقرا برسد . به فقرا برسد و کمک کند

این روایت را بشنوید . وجود مقدس امیرالمؤمنین (ع) از قول پیغمبر (ص) نقل کرد که صدقه بر پنج قِسم است . جریان باشید که صدقه عام است . هر محبت ، هر احسان و کار خوب ، هر انفاق و بخشش ، هر صله رحم ، دایره صدقه خیلی وسیع است . فکر نکنید منظور از صدقه تنها پول دادن است ؛ آن یکی از معانی صدقه است . (ع) از قول پیغمبر (ص) نقل کرد فرمود : صدقه بر پنج قسم است . یکی بر ده . یکی بر هفتاد . یکی بر هفتصد . یکی بر هفتاد هزار . یکی بر صد هزار .  صدقه ای که انسان به مؤمن صحیح البدن بدهد ؛ مؤمنی است که بدنش هم سالم است و می تواند کار هم کند اما فعلاً دستش تهی است و مشکل اقصادی دارد ، اگر کسی به این مؤمن صحیح البدن ، صحیح الجسم ، صحیح الجسه کمک کند ، یکی درهم می دهد خدا به او ده درهم می دهد . اگر به مؤمن مریضی کمک کنی ، مؤمن ناتوانی که در بستر افتاده است و کمک می خواهد و کسی را می خواهد که کمکش کند ، یک درهم دادی خدا هفتاد درهم به تو می دهد . اگر به ارحامت ، در اقوام و ارحام کسانی هستند که تهی دست و گرفتار هستند یک درهم دادی ، خدا می گوید من هفتصد درهم به تو می دهم . یکی دادی ، هفتصد تا بگیر . یک بر هفتاد هزار چی ؟ آن صدقه ای است که انسان به والدین بدهد . هر محبتی ، هر پول و درهمی ، هر سلام و احسانی که انسان به پدر و مادر می کند ، یک بر هفتاد هزار خدا به او اجر می دهد . اما یک بر صد هزار ، آن صدقه ای که انسان به مؤمن فقیر طلب کننده علم می دهد . به علمای فقیر . دنبال علم و دانش است و باید کمک شود . کمک هایی که مردم به حوزه های علمیه می کنند و وجوهات شرعی که می دهند این ها مصداق همین صدقه  است . یعنی یک درهمش خدا صد هزار درهم به تو می دهد . این را امیرالمؤمنین (ع) از قول پیغمبر (ص) نقل می کند . اینجاست که باید ببینیم چرا اینجا ثوابش باید ثوابش از همه بیشتر باشد !؟ علتش معلوم است . تمام معارف ، حلال و حرام و واجب ، ناموس مردم ، عِّز مردم ، تمام این ها زمانی حفظ می شود که علما باشند و علما بگویند و حوزه های علمیه باشند ، فقها و مراجع باشند ، چرا آنقدر در روایات رسیده است که به علما احترام کنید . چرا !؟  چرا پیغمبر (ص) فرمود : اگر کسی به عالمی احترام کند ، به من احترام کرده است . گویا هفتاد پیغمبر را احترام کرده است ؟ کسی به عالمی اهانت کند ، به من اهانت کرده است . علتش معلوم است . گفت : خدایا ( الهی ارید الجواز علی الصراط ) خدایا می خواهم از پل صراط بگذرم . معطل نشوم . خدایا می خواهم از پل صراط زود عبور کنم و بروم . فرمود : ( ذلک لمن تصدق بصدقةٍ فی لیلة القدر ) در شب قدر صدقه ای بده . سنگی را از سر راه بردارد . غمی را از دل کسی بردارد . حتی حضرت فرمود از مصادیق اعلی صدقه ، نصیحت است . یک نصیحت و یک کلمه خوب به پدرت ، عمویت ، دایی ات ، همکار و رفیقت ، اگر گفتی والله این صدقه است . یک جمله خوبی را امشب بیاموز . این صدقه است . عرض کردم حتی دارد تبسم در چهره برادر دینی ات صدقه است . در روایت داریم روزتان را با صدقه تمام کنید . حضرت فرمود : صبح که بیدار شدی سلامی به زن و بچه ات بکن . به پدر و مادرت سلام کن . به حاج خانم سلامی کن . حاج خانم به شوهرش سلام کند . این ها همه صدقه است . بلند شد و بگوید صبح بخیر ، عافیت باشد . گاهی ما خجالت می کشیم . گاهی جاهل هستیم . گاهی غرور به ما اجازه نمی دهد . این مقدار ثواب از دست ما می رود . پرسید ؛ خدایا من می خواهم از آن درخت های خوش آب و هوا و میوه های بهشتی استفاده کنم . پای درخت های دنیا یک چشمه آبی است در کوه و دره . حالا مردم چقدر خرج می کنند دو ساعت چشمه را نگاه کنند و برگردند . آن چشمه و درخت های آخرت که در رابطه با درخت طوبی حضرت فرمود : سواره ای با اسب تیز رو حرکت کند ، صد سال برود از زیر یک شاخه آن درخت نمی تواند عبور کند . ( جناتٍ تجری من تحت الانهار ) نهرهایی که اطرافش حوریان هستند و ... سنگ هایی که در آنجاست از زمّرد و یاقوت و زمینش از زعفران و از این هاست . دیوارهایش از جواهرات است . خدایا می خواهم از آن درختان و میوه های بهشتی بهرمند شوم و در جهنم سوزان نروم . فرمود : ( ذلک لمن ثبت تسبیحاً فی لیلة القدر ) کسی که در شب قدر یک سبحان الله بگوید . یک لا اله الا الله بگوید . یک الحمد لله بگوید . یک سبّوحٌ قدوّس بگوید . گفت ( الهی ارید نجات من النار ) خدایا می خواهم از آتش جهنم نجات پیدا کنم ، فرمود ( ذلک لمن الإستغفر لیلة القدر ) می خواهی از آتش نجات پیدا کنی دعای مجیر هم خوب است . بخوان . حدود صد مرتبه آنجا می گوید ( أجرنا من النار یا مجیر ) این یا مجیر هایت به گوش خدا می رسد . ملائک می برند و خدا هم می شوند . پیغمبر (ص) هم می شنود . این ( سبحانک یا قدوس أجرنا من النار یا مجیر) این ها اثراتی در زندگی ما می گذارد . ما را از آتش نجات می دهد . چه آتش دنیا ، چه آتش غفلت ، چه آتش شهوت ، چه آتش خشم ، چه آتش حسد ، چه آتش بخل ، چه آتش جهل . انواع آتش ها . آتش هایی که خودمان درست کرده ایم . ( والتقوا النار التی اعدت للکافرین ) بترسید از آن آتشی که برای کفّار آماده شده است . ( اعوذ الناس والحجارة ) آن آتشی که آتش گیره اش مردم و سنگ ها هستند .

 امیرالمؤمنین (ع) فرمودند : با پیغمبر اکرم (ص) از بیابانی عبور می کردیم تا به سنگی رسیدیم که دیدیم این سنگ قطره قطره از اطرافش آب می ریزد . درست به شکل گریه و اشک . حضرت فرمود : این سنگ دارد گریه می کند . پیغمبر (ص) سوال کرد : ای سنگ چه شده است که گریه می کنی ؟ سنگ به زبان آمد . گفت : یا نبی الله ، در تورات حضرت عیسی (ع) دارد که حضرت عیسی (ع) حواریون و امتش را نصیحت می کرد و می فرمودند : مردم بترسید از آتشی که آتش گیره اش انسان ها و سنگ ها هستند . منِ سنگ می ترسم که آتش گیره جهنم باشم . از آن می ترسم که نکند من همان باشم . برای آن گریه می کنم . حضرت فرمود : ای سنگ آرام باش . تو از آنها نیستی . من به تو خبر می دهم آن سنگی که آتش گیره جهنم است تو نیستی . خوشحال شد .

در روایت داریم که مثلاً ( جبال الُاحد من جبال الجنّة ) احد از کوه های بهشت است . ما آن ها را دوست داریم و آن ها هم ما را دوست دارند . کوه جودی . بعضی از کوه ها ، کوه های ولایی هستند . این ها محبت خدا و پیغمبر (ص) و اهل البیت (ع) در دل این سنگ ها جای گرفته است .

( الهی ارید النجاة من النار قال ذلک لمن الستغفر لیلة القدر قال الهی ارید رضاک ) خدایا من می خواهم رضای تو را بدست بیاورم . رضای خدا از همه بهتر است . فرمود ( رضائی لمن صلّا رکعتٍ فی لیلة القدر ) رضای من برای کسی است که در شب قدر دو رکعت نماز بخواند . نماز ( هفت قل هو الله ) در اعمال امشب است . صد رکعت نماز دارد . مستحب است برای کسی که امکان دارد در هر رکعتی ده مرتبه سوره توحید را بخواند . یعنی هزار مرتبه امشب خواندن سوره توحید مستحب است . آن هم در نماز . حالا اگر همه رکعت هایش را نمی توانیم ، دو رکعتی از آن را انجام بدهیم که دو رکعت نمازی با بیست توحید در نامه اعمال ما بنویسند . پیغمبر (ص) فرمود : ( یفتح ابواب السماوات فی لیلة القدر ) درب های آسمان شب قدر باز می شود .) هیچ بنده ای نیست که در امشب نمازی بخواند و با هر سجده ای که می کند خداوند درختی در بهشت خلق می کند که اگر سواره ای صد سال در سایه این درخت حرکت کند ، نمی تواند از این درخت بگذرد .  و با هر آیه ای که می خواند ( تاجاً من تیجان الجنة ) تاجی می شود . انواع تاج ها . خب می گوید این همه تاج را می خواهم چکار کنم ؟ یک تاج هم به ما بدهند بس است . در بهشت هر روزی با یک مد می خواهد بگردد . مگر آنجا روز است ؟ نه ، آنجا روز و شب هم نیست . هر لحظه دلت می خواهد از انواع تاج ها و انواع لباس ها و انواع غذاها و انواع حوری ها لذت ببری . آنجا یک روز ، دو روز نیست که فکر کنی در آنجا این ها زیاد است . نه آقا ، هرچه آنجا ببریم در آنجا کم است . چون آنجا خلد است . ابد است . جاوید . لذا با تمام این حرف ها شما ببینید امیرالمؤمنین علی (ع) با تمام این سجده های طولانی و با این ناله ها و با این خطبه ها و فرمایشات صدا می زند ( آه آه مِن قلّة الزاد و بعد السفر) یکی از نقشه های شیطان امشب عملی می شود ، دیشب هم عرض کردم . رد پای شیطان دقیقاً در قتل امیرالمؤمنین (ع) دیده می شود . امشب شیطان از سجّاد عظما ، امیرالمؤمنین (ع) انتقام می گیرد که چرا باید علی (ع) سجده های طولانی کند . علی (ع) سجده می کنی ؟ در سجده تو را خواهم کشت . لذا در سجده وقتی به شهادت می رسد خاک محراب را می گیرد و آیه قرآن می خواند . ( منها خلقناکم و فیها نعیدکم و منها نخرجکم  تارةً  اُخری)

والسلام علیکم و رحمة الله و برکاته

شب نوزدهم ماه مبارک رمضان _ 94.4.14َ