بسم الله الرحمن الرحیم

الحمد لله رب العالمین ، والصلاة و السلام علی سیدّنا و نبیّنا ابی القاسم مصطفی محمد (ص) والسلام علی علّی ابن ابیطالب و آله الطیّبین الطاهرین المعصومین ، الهداة المهدییّن و لعنت الله علی اعدائهم اجمعین من الآن ألی قیام یوم الدین .

بحث و صحبتمان درباره عظمت و فضیلت این ماه است . معارف اخلاقی و عرفانی و خودسازی که در این ادعیه و در خطبه های پیغمبر (ص) و امیرالمؤمنین (ع) و امام رضا (ع) و بقیه ائمه (ع) درباره فضیلت و عظمت این ماه نهفته است ، بهترین وسیله خودسازی و تزکیه نفس است . که قبلا به مقداری از آن ها اشاره شد . انشاءالله به حول و قوّۀ پروردگار ادامه فرمایشات امیرالمؤمنین امام علی (ع) که درباره عظمت این ماه بیان شده است عرض می کنیم .

حضرت فرمودند : ( ایها الناس انَّ الشموس شهر رمضان لتطّلع علی الصائمین و صائمات و انَّ الأقمار لیطِّلع علیهم بالرحمة ) حضرت می فرماید : شموس و اقمار . مردم شمس ها و خورشید هایی که در این ماه طلوع و غروب می کند ، این ها در حقیقت درود می فرستند بر صائمین و صائمات با رحمت و مغفرت . شمس ها . اقمار . این عبارت در ماه های دیگر ندارد ولی در ماه رمضان دارد . اقمار جمع قمر است . شموس جمع شمس است . خورشید امروز غیر خورشید فردا است . خورشید دیروز غیر خورشید امروز است . قمر امشب غیر قمر دیشب است . قمر فردا شب غیر قمر امشب است . هر شبی رحمت مخصوص خودش دارد . شمس و قمر عنایت خاصی نسبت به بندگاه خدا در این ماه دارد . ( ایها الناس انَّ الشموس شهر رمضان لتطّلع علی صائمین و صائمات و انَّ الأقماره لیطلع علیهم بالرحمة و ما مِن یوم و لیلةٍ مِن شهر الاّ والبِّر لا تبارک و تعالی لتنافر من السماء علی هذا الامّة ) هیچ شب و روزی نیست از این ماه که خداوند تبارک و تعالی نثار می کند . ایثار می کند و می ریزد . بر سر این امت از عنایات و خوبی ها و از فضیلت ها می پاشد که اگر انسان از این ها غافل باشد ضرر می کند . ( و من ظفر من نثارالله بدرّةٍ کَرُمَ علی الله یوم یلقاک) اگر کسی از یکی از این نثارات ، از یکی از این عنایات که بر سر این امت ریخته می شود این را درک کند و بگیرد و به آن دست بیابد . ما از این می فهمیم که خیلی ها هستند که این ماه مبارک رمضان بر این ها می گذرد و از این نثار ها و ایثار ها و از این تناثر ها و برکات اصلا خبر ندارد . خبر ندارد . که اگر یکی از این نثاراتی که خداوند ، از این در و از این برّی که می کند این فردای قیامت در نزد خدا خیلی عزیز می شود که یکی از این درها بدست آورده است . هر کسی هم در نزد خدا محترم و عزیز و گرامی شد یقینا خداوند جایگاه او را بهشت قرار می دهد . مگر می شود کسی در نزد خدا عزیز و گرامی و محترم باشد ، بعد خدا او را در جهنم ببرد .!! شما کسی را وقتی گرامی دانستی حرمتش را نگه می داری ، وارد بر تو می شود او را احترام می کنی . در بالای منزل او را جای می دهی . حرمتش را حفظ می کنی . تا زمانی که هست آقا و مولای توست . امیر توست . این در نزد تو محترم است . (عباد الله انَّ شهرکم لیس کالشهور ) مردم این ماه مثل ماه های دیگر نیست . صاعات و لحظه هایش ، شمس و قمرش ، ستارگانش ، نسیم صبحش ، نسیم سحرش فرق می کند . درک کنیم . ( ایّامه افضل الایّام  لیاله افضل الیالی ساعاته افضل الساعات ) شب هایش افضل ، ساعاتش افضل . ( هو شهرٌ الشیاطین فیه مغلولة محبوسة ) شیاطین مغلول و بسته شده و زندانی شده اند . ( هو شهرٌ یزید الله فیه الأرزاق  و الحاجات ) اگر در مزیقه رزق و روزی هستید در این ماه بخواهید . اگررزق و روزیت کم است ، کاسبیت کساد است ، رزق معنویت کم است . یقین ات کم شده است . صبر و توکلت کم شده است ، صبر و حوصله ات کم شده است ، حلم ات کم شده است ، از خدا بخواه . این ماه ، ماه کسب خوبی هاست . این ها را باید کسب کنی و بگیری . عمرت زیاد می شود . عمر زیاد بخواه . از خدا سلامتی بخواه . ( ویکتبُ فیه وفتح بیته و هو شهرٌ یقبل اهل الایمان باالمغفرة و الرضوان و الروح و الریحان و مرضات ملک الدیّان ) در این ماه نوشته می شود کسانی که می خواهند به مکه بروند . بیش از هزار و چهارصد بار در ادعیه این ماه ما از خدا زیارت بیت الله الحرام می خواهیم . زیارت قبر پیغمبر (ص) می خواهیم . با تکرار و مکرراتش بیش از هزار و چهار صد بار . حضور در مشاهد مشرفه . زیارت پیغمبر (ص) . زیارت صالحین . زیارت خدا . (هو شهرٌ یقبل اهل الایمان باالمغفرة و الرضوان و الروح و الریحان و مرضات الملک الدیّان ) اهل ایمان بخشیده می شوند . در رضوان خدا قرار می گیرند . در روح و ریحان . در آرامش . دیان یعنی قهار ، حاکم ، قاضی . جزا دهنده . ( ایها الصائم ) این ها فرمایشات امیر المؤمنین (ع) است . مرتب خطاب می کند . ایهاالناس ایهاالناس ایها الناس ، عباد الله . آنوقت اینجا می فرماید ایها الصائم . ای کسی که روزه می گیری . خطابش به همه است . ( ایها الصائم تدبّر ) فکر کن . در کار خودت فکر کن . در سرنوشت خودت . در اعمال خودت . تدبر و فکر کن . ببین چه کسی هستی ، چه چیزی هستی و کجا هستی . در طاعت هستی یا در معصیت . در نورهستی یا در ظلمت . در اطاعت هستی یا در مخالفت . تحت فرمان ولایت خداهستی یا شیطان . با هوا و هوس و شهوت هستی یا با لذت های معنوی . در حال خشم و غضب هستی یا در عفو و غفران و بخشش . در قلبت چه می گذرد . تدبر کن . نسبت به دوست و رفیقت ، زن و فرزندت ، بیشتر محبت و احسان کن . چقدر پیغمبر اکرم (ص) داد و فریاد می زند به ما مرد ها که آی مرد ها نسبت به دو تا از افراد ضعیف  که این ها را خیلی مراعات کنید . یکی فرمود : زن هایتان . زن هایتان . یکی هم نسبت به کارگر هایتان ، نوکرهایتان یا یتیم هایتان . حضرت فرمود : آنقدر خداوند راجع به زن ها به وسیله جبرئیل به من سفارش کرد که من فکر کردم طلاق زن ها و جدا کردن زن ها از خود در هیچ شرایطی جایز نیست مگر زمانی که خدای نکرده دست به فحشا بزند . یعنی از فحشا گذشته ، باید مرد ها نسبت به زن ها مدارا کنند . محبت و احسان کنند . از لغزش ها و خطاهایشان بگذرند . حساس نباشند . مدارا کنند . چون وقتی که انسان بخواهد سخت گیری کند و اذیت کند ، توقع خود را زیاد کند ؛ خب آن ها هم ممکن است نتوانند و از عهده اش برنیایند و ... . بالاخره زندگی انسان تلخ و ناگوار می شود . در ماه مبارک رمضان و ایّام دیگر . زندگی که باید شاد و خرم باشند ، بگویند و بخندند ، زن و شوهر با هم مهربان و رفیق و دوست باشند ؛ آنقدر باید با یکدیگر مهربان باشند که بی پرده حرف هایشان را بزنند . صحبت هایشان را بکنند . ترس و وحشتی نداشته باشند . ( ایها الصائم تدّبر امرک فإنّک فی شهرک هذا ضیف ربّک أنظر کیف تکن فی لیلک و نهارک ) تو میهمان پروردگارت هستی . در وادی ضیافت الله آمده ای . در حرم می روی ، در مسجد الحرام می روی ، در مدینه می روی ، امام زاده ای می روی ، در مسجدی می روی حالت فرق می کند . پس باید در زندگیت و در خانه ات هم فرق کند . صبر و حلم و اخلاقت بیشتر باشد  . ( و کیف تحفظ جوارک عن المعاصی ربِک ) مواظب باش و ببین چگونه این اعضاء و جوارح را گناه حفظ می کنی . آیا مواظب زبانت هستی که با آن فحش ندهی ، بد نگویی و فحاشی نکنی . بد اخلاقی نکنی . کفر و ناسزا نگویی . آیا مواظب چشمت هستی که به اجنبی و به نامحرم نگاه نکنی . آیا مواظب قلب و مغزت هستی که افکار و فکر های باطل به سرت نزند . آیا مواظب شکمت هستی که لقمه حلال بخوری . خلاصه مواظب اعضاء و جوارحت هستی ؟ آیا مواظب گوش ات هستی که غیبت نشنوی ؛ نه تنها غیبت نکنی بلکه اصلاً غیبت هم نشنوی . روایتی دیدم از قول امیر المؤمنین (ع) که حضرت فرمود : اگر کسی وارد مجلسی شود ، یک بسم الله الرحمن الرحیم و یک صلوات بر آل محمد (ص) بفرستد ، خداوند او را از شرّ غیبت در آن مجلس حفظ می کند . از شر غیبت در آن مجلس حفظ می کند . چقدر این غیبت گاهی حسنات انسان را بر باد می دهد و خراب می کند . وارد مجلسی شود انسان بسم الله بگوید . بسم الله بگوید . ظاهراً ، حالا روایتش را عرض می کنم که در کف دست ظاهراً اسرافیل نوشته شده است بسم الله الرحمن الرحیم . روی پر جبرییل یا روی کف دست جبرییل نوشته شده است بسم الله الرحمن الرحیم . خیلی اثر و نتیجه دارد . خب این مهم است . ببینید . پس حضرت می فرماید ایها الصائم . دومرتبه . ( ایها الصائم تدبر أمرک ) یک مقدار در کار خودت فکر کن . در سرنوشتت . تو میهمان پروردگارت هستی . متوجه هستی که در ضیافت و میهمانی هستی . ببین شب و روزت چطور می گذرد ؟ مثل قبل از ماه رمضان هستی ؟! وای به حال تو . چگونه این اعضا و جوارح ات می پوسد و خاکستر می شود . هیچ چیز از آن نمی ماند . تمام این جسد هایی که این جا نشسته اند ، دست بالای آن را می گیریم صد سال آینده نمی گویم هفتاد  ، هشتاد سال ، هیچ احد و هیچ کدام از ما نیستیم و همه بدن ها پودر شده است . آنوقت این اعضا و جوارحی که باید بندگی خدا را بکنند ، گناه کنند ! . ( أنظر أن لا  تکون کیف بالیل نائما و بالنهار غافلا ) بنده خدا نگاه کن و ببین شب و روزت دارد می گذرد . شب به خواب و روز به غفلت . شبت به خواب بگذرد و روزت به غفلت بگذرد . شب و روزت می گذرد و عمرت تمام می شود . وزر و وبال این شب ها و بدبختی هایش برایت باقی می ماند . ( قد بقی علیک وزرک ) آنوقت تو وقتی که صائمین واقعی دارند اجرشان را می گیرند و سود می برند ، تو از خاسرین باشی .( و عند فوض بکرامتٍ ملیکٍ من المرحومین ) آن ها در نزد پرورگار و از پادشاهشان فیض می برند تو از محرومین باشی . ( و عند سعادتهم به مجاورة ربّهم من المطرودین ) آن ها به سعادت و عزّت رسیده باشند و نزد و مجاورت پروردگارشان به سر ببرند آنوقت تو جزو طرد شدگان باشی . نکند یک عده از مأجورین باشند و تو از خاسرین باشی . یک عده از فیض برندگان و فائزین باشند و تو از محرومین باشی . یک عده از مجاوران و کسانی که با لقای پروردگارشان به سر می برند و تو از طرد شدگان باشی . دقت کنید امیرالمؤمنین (ع) لسان الله ناطق و امیرالبررة چه می فرماید ؛ (ایها الصائم إن طردت عن باب ملیکک فأی باب ). ای روزه گیر . اگر از درب و باب پادشاهت طرد شوی کجا می خواهی بروی . چه کسی راهت می دهد ؟!! چه کسی تو را قبول می کند . اگر پروردگارت تو را از رزق مادی و معنوی محروم کند چه کسی می خواهد به تو برسد . اگر خدا به تو اهانت کند و طرد کند و تو را پست بشمارد ، چه کسی می خواهد تو را احترام کند !؟ خب احترام بکند ؛ احترام خلق به چه دردی می خورد !  مردم بیایند تو را پادشاهت کنند . کجا رفتند سامانیان ، بی سر و سامان شدند . کی قباد ها کجا رفتند ، در قبای مرگ پوشیده شدند و رفتند . خسروان کجا رفتند ، خاسر شدند . همینطور . سلاطین و پادشاهان عالم را ببینید . اگر خدا تو را پست کند و اهانت کند و تو راهت ندهد ، چه کسی می خواهد به تو احترام کند . چه کسی می خواهد تو را عزیز کند که او تو را ذلیل کرد . اگر او تو را خوار کند و بدبخت و بیچاره ات کند و تو را نابود کند ، چه کسی می خواهد تو را یاری کند . اگر او تو را در زمره بندگانش قبولت نکند ، تو بندگی چه کسی را می خواهی بکنی ؟! ما به چه کسی مراجعه کنیم !! می خواهی فرمان چه کسی را ببری که به درد تو بخورد !! تو فکر میکنی چه کسی پیدا می شود ! اگر او اقاله نکند و از لغزش های تو نگذرد ، چه کسی می خواهد اقاله کند . حالا دیگری اقاله کند ، اقاله دیگری ارزشی ندارد . نتیجه ای ندارد . اگر خدا از تو طلب حقش را کند تو چه دلیل و برهانی داری که خدا را محکوم کنی ؟! تو باید حق خدا را بدهی . تو که نمی توانی در مقابل خدا بیاستی . نه دلیلت دلیل است و نه برهانت برهان است . نه می توانی خدا را قانع کنی با ادلّه ناچیز و کم خودت . نمی توانی .

خطبه ادامه دارد انشاءالله بقیه آن در وعدۀ دیگر ...

شب سوم ماه مبارک رمضان _ 94.3.29

                                                                                                   

                                                                                                      تایپ :

                                                                                             محمد جواد راستین