دعای روز اول سال قمری
بسم الله الرحمن الرحیم
الحمد لله رب العالمین الصلاة والسلام علی سیدنا و نبینا ابوالقاسم مصطفی محمد (ص) و السلام علی علی ابن ابیطالب و آله الطیبین الطاهرین المعصومین و لعنت الله علی اعدائهم اجمعین من الآن الی قیام یوم الدین
امّا بعد قال رسول الله (ص):(أللهم أنت اله القدیم و هذه سنة جدید فأسئلک فیه العصمة من الشیطان والقوّة علی هذاالنفس الأمّارة ...)
وجود مقدس حضرت رضا(ع) از قول پیغمبر(ص) نقل می کنند که پیغمبر(ص) در روز اول ماه محرم الحرام دو رکعت نماز خواندند وبعد از آن دست های مبارک شان را به سوی آسمان بلند کردند و سه بار این دعا را خواندند . مفاهیمی که در این دعا هست همان مفاهیمی است که پیغمبران و امامان آورده اند و ما باید مستمّر روی این مفاهیم کار کنیم تا به آن برسیم . تمام بد بختی ها و گرفتاری های ما و تمام بی سعادتی ها و قطع رحم ها و کدورت ها و دل خوری هایی که در بین ما هست به علت این است که از این سه اصل که دردعای روز اول ماه محرم آمده است غافل هستیم . نباید این مطالب را سرسری بگیریم و عبور کنیم . در صورتی که این مطالب وحیانی و الهی است . از عالم بالا و مصدر وحی و ذات ذوالجلال که خالق ما است و رازق ماست و نسبت به ما بصیر و خبیر است . او می داند باید چه قانون و دعایی و چه نظم و اخلاق و ایمان و آئینی بر ما حاکم باشد که منجی ما باشد . لذا باید به این ها توجه کنیم . اولین نکته این است که معتقد باشیم خداوند خالق ندارد و خالق است . رازق هست ولی مرزوق نیست . (یا رازق غیر مرزوق ، یا خالق غیر مخلوق...) اگر به این نکته توجه کنیم که خدا اوّل بِلا اوّل است و آخر بِلا آخر است . او وارث است و همه می میریم و از بین می رویم . همه چیز در معرض زوال و نابودی و نیستی است جز او. (هوالباقی)(هوالوارث)(کل نفسٍ ذائقة الموت )(کل من علیها فان . و یبقی وجه ربّک ذوالجلال و الاکرام . فبای آلاء ربکما تکذبّان) ( الیه المنتها و الیه المصیر)(أنّا لله و إنّا الیه الراجعون)همه می می میریم و از این عالم می رویم . فقط او باقی است . اگر می خواهیم ما هم همانند او جاوید بشویم باید از صفات او تبّعیت کنیم و کسب کنیم . در روایات آمده است که در روز قیامت خداوند نامه برای بندگانش می فرستد : (من الحی الذی لا یموت الی الحی الذی لا یموت) آنجا مرگ نیست . آنجا زوال و فنا نیست . این جا زوال و فنا و مرگ است و آنجا حَیَوان است . آنجا برای همیشه هست . در این دعا می خوانیم : خدایا ، تو خدای قدیم هستی و این سال ، سال جدید است . خدا می داند در این سه مطلب چه چیزی خوابیده است . هر روز باید این دعا را بخوانیم . همیشه باید این را تقاضا کنیم و نه تنها شب اول محرم و روز اول هر ماه . نه آنکه شاهکار کنیم و دقت کنیم و سالی یک بار بخوانیم ! کار مان درست می شود ؟ همانطور که غذا و نماز و روزۀ ماه رمضان باید تکرار بشود ، ادعّیه و دعاها هم باید تکرار بشود . پس خدایا من از تو سه مطلب را طلب می کنم . اول : (العصمة من الشیطان) من را از شّر شیطان نگه داری . شیطانی که دشمن ما است . قسم خورده است و گفته است که به عزّت و جلالت ای خدا من بندگانت را گمراه می کنم و یک خطر بزرگی همیشه ما را تهدید می کند و آن شیطان است . ما نباید از او غافل بشویم . یکی از بزرگان می فرمودند : هر جا که ما رفتیم دیدیم شیطان قبل از ما سجّاده اش را برای گول زدن ما پهن کرده است . هر کس هم یک شیطانی دارد . شیطان هر کسی در خور شأن اوست تا از پس او بربیاید . شیطان در تقسیم بچه هایش برای إغوای مردم کارشناسی جالبی می کند . یک شیطان را عوضی نمی فرستد . ممکن است ما در انتخاب همنشین و کارهایمان اشتباه کنیم ولی شیطان اشتباه نمی کند . آنقدر در کارش استاد و خِبره است و چندین هزار سال کار کرده است . کار نیکو کردن از پُر کردن است . اگر کارش را درست انجام می دهد دلیلش این است که خیلی کار کرده است . پس برای هر کسی شیطانی مختّص اوست . برای بازاری ها شیطان اقتصاددان ، باید آن شیطان اقتصاد را هم بلد باشد . آن شیطانی که برای مدیران و شخصیّت های اداری می فرستد ، باید کارشناس سیاسی باشد . آن شیطانی که برای زن ها می فرستد ، باید زن ها را شناخته و راه های مکائد زن ها را بلد باشد تا بتواند آنها را گمراه کند . شیطانی که برای منِ طلبه می فرستد باید درس خوانده باشد و تفسیر و حدیث بلد باشد . در قم منبری بود به نام انصاری که در زمان آیت الله بروجردی (ره)بوده است . آقای بروجردی پای منبر او نشسته بود و این آقای منبری از روی منبر بلند گفت : حضرت آقای آیت الله العظمی بروجردی(ره) من منبری هستم و کارم نصیحت کردن است . امروز می خواهم شما را هم نصیحت کنم . می گویند : به محض اینکه این منبری این حرف را زد عُلما و بزرگان گفتند : عجب منبری بی حیایی است ! آقای بروجردی را می خواهد نصیحت کند! مرجع مسلمین آنهم مرجعی که تمام مراجع در مقابلش زانو می زدند و یک ذرّه حبّ و هوای ریاست و دنیا طلبی در او نبود و تا او زنده بود امام امّت می فرمودند : تا زمانی که آقای بروجردی هست او شیخ الاسلام است و من تکلیفی ندارم واو هر چه صلاح می داند باید عمل کند و تا زمانی که آقای بروجردی (ره) بود امام قیام نکرد ! خصال عجیبی در ایشان بود . حالا این شخصیت را این منبری می خواهد نصیحت کند . وقتی او این حرف را زد آقای بروجردی بدش نیامد و ناراحت نشد که بگوید : عجب این می خواهد من را نصیحت کند و من خودم هه چیز را بلدم ! انسان ساخته شده و وارسته عصبانی نمی شود و می گوید : خدا کند مطلب خوبی باشد که من استفاده کنم . این مطلب را یکی از شاگردان آقای بروجردی حدود بیست و پنج سال قبل برای بنده نقل کرد که خودم نشسته و تا این منبری این حرف را زد آقای بروجردی که کمی گوش هایش سنگین بود دستش را پشت گوشش گذاشت و دقت کرد تا خوب نصیحت این منبری را بشنود . منبری این نصیحت را کرد و گفت : (شیطان الفقهاء فقیه (أفقه)الشیاطین) آقای بروجردی شیطانی که می خواهد فقیه را گمراه کند ، شیطان مجتهد و درس خوانده است . شیطان معمولی نمی اید . شیطانی که جوانی را می خواهد گمراه کند معلوم است . او می خواهد رابطۀ دوستی بین دختر و پسر و رابطۀ عاشقانه و شهوانی و جنسی برقرار کند و مخصوصاً با این ابزار امروز و این موبایل ها که نعمت بزرگی است که بعضی از مردم به صورت گناه و معصیت از آن استفاده می کنند ، معلوم است که تمام رموز پیامک ها را به او یاد می دهند . به او می گوید : اینطور بفرست و این جمله را بگو تا بتوانی او را فریب کنی و گمراهش کنی! ماهواره نگاه کن که چه فیلم های کذایی دارد و... پس شیاطین به کار خودشان وارد هستند و ما باید مرتّب از این شیاطین به خدا پناه ببریم . ائمۀ ما ، پیغمبر(ص) دائم در دعاها می گویند : خدایا من به تو از شیطانی شکایت می کنم که من را می خواهد گمراه کند . من را منحرف و إِغوا کند . شیطان شناسی یک علم است . یعنی ما باید زحمت بکشیم تا بشناسیم . علما و دانشمندان زحمت کشیده اند و راجع به شیطان شناسی کتاب نوشته اند . پس خدایا من او تو می خواهم که من را از مکر و شّر و وسوسه های شیطان من را نگه داری . در پایان هر روز مستحب است این دعا را ده بار بخوانید . مانند دارویی که باید ده قطره از آن را مصرف کنی تا اثر کند . اگر دو قطره بخوری اثر ندارد . ده بار بگویی : ( أعوذ بالله سمیع العلیم من همزات الشیاطین و أعوذ بالله أن یحضرون أنّ الله هو السمیع العلیم) من پناه می برم به خدای سمیع و علیم از وسوسه ها ودر گوش صحبت کردن های شیطان و پناه می برم که مبادا شیاطین حاضر بشوند ! گویا یکی و دوتا نیستند چون می فرماید : شیاطین . در روایت است که وقتی کسی دست می کند توی جیبش که انفاق کند صد تا شیطان می آیند و جلوی دست او را می گیرند و می گویند : نده ، پول هایت تمام می شود . تو زحمت کشیده ای و عرق ریخته ای و برای ورثه نگهدار . صد شیطان جلوگیری می کنند ! وقتی می خواهی به سمت مسجد بیایی ، به سمت کار خیر بروی مرتّب تو را وسوسه می کنند . از جهت های مختلف . پیش از طلوع و غروب آفتاب مستحب است این دعا را بخوانید ( لا اله الا الله وحده لا شریک له له الملک و له الحمد یحیی و یمیت و یمیت و یحیی و هو الحیٌ لا یموت بیده الخیر و هو علی کلّ شیٍ قدیر)صبح و شام سه بار قلبت را به خدا بسپاری و بگویی : ( أللهم مقلّب القلوب و الابصار ثبّت قلبی علی دینک و لا تزغ قلبی بعد أذ هدیتنی و هب لی من لدنک رحمة أنّک أنت الوهاب و أجرنی من النار برحمتک ... ) خدایا قلب من را بر دینم ثابت گردان . این روایت را همه شنیده ایم که فرمودند : زمانی بیاید که مردم صبح از خانه بیرون می آیند در حالیکه دین دارند و شب که برمی گردند بی دین هستند . بر حسب ظاهر تغییری در او حاصل نشده است . خدایا من را از جهنم نجات بده و عمر طولانی به من بده ، رزق به من بده و رحمتت را منتشر کن و اگر آدم بدی هستم من را خوب کن . ما به دیگران می گوییم خوب بشو . ولی حضرت می فرماید : خودت هر روز صبح و شب سه بار بگو خدایا می خواهم خوب بشوم . چرا وقتی مریض می شویم خیلی دعا می کنیم که خوب بشویم و حوصلۀ مریضی را نداریم . امّا امراض اخلاقی را تحمل می کنیم و با آنها خو گرفته و رفیق شده ایم ! اصلاً در صدد نیستیم که این اخلاق بد است یا خوب ؟ خدایا : از تو می خواهم که اگر من در لوح محفوظ و أُمّ الکتاب در زمرۀ اشقیاء هستم اسم من را خط بزن و در زمرۀ خوبان بنویس . تو محو می کنی و می توانی . آنجا اسم من را از لیست اشقیاء خط بزن و اسمم را در لیست خوبان بیاور . همان مطالبی که در ده شب آخر ماه رمضان از خدا می خواهیم . در دعاهای روزانه مفاتیح که باید صبح و شب خوانده بشود داروهای ضد شیطان و وسوسه است که کمر شیطان را می شکند . بار ها افراد پرسیده اند که وسوسه های شیطانی من را خیلی اذّیت می کند و چکار کنم ؟! انسان باید خودش را بیمه کند و دعای ضد شیطان به قلبش بخواند . (ألحمد لله الذی یفعل ما یشاء و لا یفعل ما یشاء غیره)آن کسی که می تواند همۀ کارها را انجام دهد خدا است . من نمی توانم کاری انجام دهم . قدرت دارم و می توانم همه جا را نگاه کنم امّا باید ببینم که حلال است یا نه ؟ هر حرفی را می توانم بزنم ولی باید ببینم حلال است یا نه ؟ پس باید حرف و غذا و نگاهی که می کنم حلال باشد . خدایا تو را حمد می کنم آنگونه که تو دوست داری . خدایا من را در هر خیری که محمد(ص) و آلش را داخل کردی من را هم داخل کنی و از هر شرّ و بدی که آنها را خارج کردی من را هم خارج کن . یعنی انسان می تواند طوری زندگی کند که در آن شرّ نباشد و تمام ان خیر و خوبی باشد . دو مَلَکی که با حضرت علی (ع) بودند از طریق جبرئیل به پیغمبر(ص) گفتند : از آن روز که موّکل شدیم همراه علی باشیم یک گناه انجام نداده است . یک گناه و خطا یادداشت نکرده بودند . در زمانی که هنوز امام نبوده است . در زمان پیغمبر(ص) که هنوز حضرت علی (ع) امام بالّقوة بود ولی امامِ بالفعل نبود . پیغمبر(ص) هنگام مرگ و رحلت امامت را به علی(ع) واگذار کرد . ما قبل این امامت یک فرد عادی مثل من و شما بوده است . والّا در موقع امامت اگر گناه نکند طبیعی و عادی است . امام نباید گناه کند . کمال و مردی آن است که مثل بقیّه انسان ها باشی وبتوانی گناه کنی ولی این کار را نکنی . خدا رحمت کند یکی از علمای تهران را گفته بود : ملک دست راستی ما که بیکار نشسته است و ثوابی نمی نویسد . ملَک سمت چپی هم سرش شلوغ است و دائم مشغول نوشتن است . مانند بعضی فروشگاه ها که شلوغ است و مردم توی صف هستند . شیطان هم همانجا بیشتر است . همان فروشگاه هایی که شلوغ است شیطان آنجا دست و پا می زند . پس از هر شرّ و بدی که خاندان عصمت و طهارت را از آن دور کرده ای من را هم دور کن . اگر انسان اینگونه زندگی کند آن وقت شیطان نمی تواند به نزدیک بشود . خدایا من را از شیاطین نگهدار . این نفس امّاره بالسوء که خیلی خطرناک است و مرتّب در روایات به ما سفارش کرده اند که مواظب این نفس باشیم . مگر کسی که خداوند در حق او عنایت کرده است و او را از شرّ این نفس حفظ کرده است . پس اگر امروز تلاش نکنیم و زحمت نکشیم در قیامت حسرت و تأسف می خوریم و می گوییم : ای وای ، خدایا ما را برگردان تا کار خیر و خوبی انجام بدهیم ولی در جواب می گویند : (کلّا) نخیر ، خفه شو . خدا کند ما در زمرۀ این گروه باشیم که قرآن در حق آنها می گوید : (یا ایتها النفس المطمئنه إرجعی إلی ربّک راضیةً مرضیة،فأدخلی فی عبادی وأدخلی جنّتی) ای صاحب نفس مطمئنه ، حرکت کن بسوی پروردگارت در حالی که تو از خدا راضی هستی و خدا هم از تو راضی هست .
والسلام علیکم و رحمة الله و برکاته
سخنرانی فوق را استاد در شب دوم محرم سال۱۴۳۵ مصادف با ۱۳۹۲ در مسجد هاشمی نژاد واقع در چهارراه سی و پنج متری مشهد ایراد فرمودند
به نام خدا - محمد جرجانی هستم فرزند عارف بزرگوار آیت الله جرجانی شاهرودی هستم که افتخار شاگردی پدرم را پیدا کردم. بیاییم با هم به گوشهای از بیانات ایشان گوش جان بسپاریم.